Category Archives: Uncategorized

Η πιο καλή γειτόνισσα

Τη φαντάστηκα να κάθεται σε κάποιο σκαμνάκι, και γύρω τριγύρω άλλες γυναίκες, κι η καθεμιά κάτι να κρατάει, με κάτι να ασχολείται τέλος πάντων. Οι κουβέντες τους πολλές, μα σχεδόν ψιθυριστά τα λόγια τους, όχι πως είχαν κάτι να κρύψουν, μα έτσι έμαθαν να μιλάνε, οι άντρες στο καφενείο φωνάζουν, οι γυναίκες στις αυλές μιλάνε σιγανά, είτε κουτσομπολεύουν είτε ανταλλάζουν απόψεις για τις δουλειές του σπιτιού. Όπως και να ’χει, αυτή η γυναικεία ομήγυρης, εκείνο το αυγουστιάτικο απόγευμα συζητούσε τα συνηθισμένα, η μία είχε απλωμένα τα πόδια της σε ένα πεζούλι, ανεμίζοντας λιγάκι τα φουστάνια της, η  άλλη κάτι καθάριζε, μία άλλη παραδίπλα μασουλούσε κουκιά, και η οικοδέσποινα έλεγε ότι πρέπει να κανονιστούν, να σαρίσουν την εκκλησία, να πλύνουν την αυλή, να συνεννοηθούν με τον παπά για να λειτουργηθεί σωστά η εκκλησία. Παρακεί μια  γειτόνισσα άκουγε σιωπηλή, καθισμένη στην καρέκλα της. Έλεγες πως κάτι τέτοιες στιγμές είχε γράψει ο ποιητής το στίχο «Φυσάει τ’ αεράκι μ’ ανάλαφρη φόρα / και τες τριανταφυλλιές αργά σαλεύει», κάπως έτσι τα φύλλα από τις απέναντι πορτοκαλιές σάλευαν αργά και η οικοδέσποινα έλεγε πως ίσως έπρεπε να είχε φυλάξει περισσότερους κλώνους  και σπόρους, μα της έλεγε ο άντρας της πως είναι σα να φυλάει κόκκους άμμου,  ενώ ζει στην αμμουδιά, και τον πίστευε…

Ώσπου με το «άντε για ύπνο πια /
κ’ είν’ η ώρα περασμένη» / σηκώνεται
κι η Παναγιά / και παίρνει την καρέκλα
της και μπαίνει.
«Παναγιά στο Μόρφου»
Κ. Μόντης

Κυλούσαν οι ώρες νωχελικά, οι κουβέντες των γυναικών είχαν αλλάξει, ο ήλιος πάλευε να κρυφτεί, και όσο λιγότερο φως τόσο οι ιστορίες άλλαζαν, οι γυναίκες της αυλής θυμήθηκαν περασμένες γιορτές, τότε που η τάδε είπε το δείνα και κάποιος άλλος δεν έκανε το τάδε, και οι ιστορίες ντυνόντουσαν με υπερβολές, και όσο μούχρωνε οι ιστορίες γινόντουσαν πιο ατμοσφαιρικές, θυμήθηκε η γηραιότερη μια ιστορία με προσκυνητές, που εκδιώχθηκαν από τον τόπο τους και έφτασαν στο απέναντι βουνό και εκεί βρήκαν καταφύγιο, ώσπου τους πήραν και ερήμωσε το βουνό από τους προσκυνητές, μα σύντομα, μια άλλη γειτόνισσα συμπλήρωσε, ξαναγέμισε το βουνό προσκυνητές μετά από λίγο, και οι ιστορίες συνέχιζαν για τους προσκυνητές. Η σιωπηρή γειτόνισσα σαν να δάκρυζε, μα κοιτούσε να το κρύψει, μην τη δούνε οι άλλες, μα η οικοδέσποινα την είδε, δεν μίλησε όμως. Τα βράδια ο κάμπος δροσιζόταν από ένα ανεπαίσθητο αεράκι και μύριζαν τα ποτίσματα, και μύριζε ο τόπος από τον ιδρώτα της γης. Οι γειτόνισσες συνέχιζαν τις ιστορίες τους, οι προσκυνητές ξαφνικά έμπλεξαν με ιππότες και στρατιώτες, νικούσαν οι προσκυνητές για την πίστη  τους και οι ιππότες πάλι προσπαθούσαν, μα δεν τα κατάφερναν, οι γειτόνισσες, σαν χορός τραγωδίας έμοιαζε η αυλή, όλο και έλεγαν, και η σιωπηρή γειτόνισσα πάντα στο καρεκλάκι της και η οικοδέσποινα σιμά της… Ξάφνου η οικοδέσποινα, σαν να τη βλέπω, έχασε το βλέμμα της, ξεχύθηκε πέρα στα πλάγια του βουνού, και οι πέτρες γινόντουσαν σαμάρι και τα χορτάρια χαλινάρια και ολάκερο το βουνό σαν να πάσχιζε να αποσείσει τον αδέξιο καβαλάρη, που πολεμούσε τους προσκυνητές, μα ο καβαλάρης είχε τα χάμουρα καλά πιασμένα και του κάκου προσπαθούσαν οι προσκυνητές να  τον αποτάξουν… το βράδυ τελείωνε, οι δουλειές για τη μεγάλη μέρα είχαν ετοιμαστεί, και «άντε για ύπνο πια κ’ είν’ η ώρα περασμένη» είπαν και μάζεψαν τα σκαμνάκια τους, μαζί και η γειτόνισσα πήρε την καρέκλα της και μπήκε έσσω της και η οικοδέσποινα της είπε καλή αυριανή και μη στεναχωριέσαι γειτόνισσα αύριο μας ψήνεις εσύ τον καφέ!

Υγ. Κι ύστερα χρήματα χρήματα χρήματα πολλά  Τι θλιβερός χειμώνας, Θέ μου! Τι θλιβερός χειμώνας, Θέ μου! Τι θλιβερός χειμώνας

Advertisements

_n

Η Έδρα Νεοελληνικής Γλώσσας και Λογοτεχνίας του Πανεπιστημίου του Παλέρμο Ιταλίας (Τομέας Ανθρωπιστικών Σπουδών), από κοινού με την Ελληνική Κοινότητα Σικελίας “Τρινακρία” και με τον Εκδοτικό Οίκο “Nostos – Edizioni La Zisa” προκηρύσσει τoν Πρώτο Διεθνή Διαγωνισμό Ποίησης και Διηγήματος “Γιώργος Σεφέρης”.

Σκοπός του Διαγωνισμού είναι η προώθηση και η διάδοση της Νεότερης και Σύγχρονης Ελληνικής Λογοτεχνίας στην Ιταλία και, παράλληλα, η προώθηση και η διάδοση της Σύγχρονης Ιταλικής Λογοτεχνίας στην Ελλάδα και στην Κύπρο.

Εκτός Διαγωνισμού, και κατ’επιλογήν της Οργανωτικής Επιτροπής, θα απονεμηθεί Τιμητικό Βραβείο σε μια εξέχουσα προσωπικότητα των Ελληνικών Γραμμάτων για το σύνολο του έργου της. Ο τιμώμενος συγγραφέας για το 2017 θα είναι ο Κύπριος ποιητής Κυριάκος Χαραλαμπίδης.

Ο Διαγωνισμός διαρθρώνεται σε τέσσερα διαφορετικά τμήματα και συγκεκριμένα ως εξής:
• Ποίηση στην Ελληνική γλώσσα
• Διήγημα στην Ελληνική γλώσσα
• Ποίηση στην Ιταλική γλώσσα
• Διήγημα στην Ιταλική γλώσσα

Μπορούν να λάβουν μέρος στο Διαγωνισμό, για ένα και μόνο τμήμα και με ένα
και μόνο κείμενο, δόκιμοι συγγραφείς με ήδη αναγνωρισμένο έργο και πρωτοεμφανιζόμενοι συγγραφείς με μητρική γλώσσα, αντίστοιχα, την Ελληνική ή την Ιταλική. Τα ποιήματα δεν πρέπει να ξεπεράσουν τους 50 στίχους, τα δε διηγήματα δεν πρέπει να ξεπεράσουν τους 10 χιλιάδες χαρακτήρες. Όλα τα κείμενα ανεξαιρέτως πρέπει να είναι ανέκδοτα.

Τα τρία πρώτα κείμενα κάθε Τμήματος που θα επιλεγούν από τις σχετικές Επιτροπές θα δημοσιετούν στο πρωτότυπο και σε Ιταλική ή, αντίστροφα, Ελληνική μετάφραση σε ένα ειδικό τόμο του Εκδοτικού Οίκου “Nostos – Edizioni La Zisa”.

Η επιλογή των κειμένων θα γίνει από δυο διαφορετικές πενταμελείς Επιτροπές. Η Επιτροπή για τα κείμενα στην Ελληνική γλώσσα αποτελείται από τους:
• Vincenzo Rotolo, Επίτιμος Καθ. Νεοελληνικής Γλώσσας και Λογοτεχνίας – Πανεπιστήμιο του Παλέρμο
• Anna Zimbone, Τακτ. Καθ. Νεοελληνικής Γλώσσας και Λογοτεχνίας – Πανεπιστήμιο της Catania
• Ines Di Salvo, Τακτ.Καθ. Νεοελληνικής Γλώσσας και Λογοτεχνίας – Πανεπιστήμιο του Παλέρμο
• Παντελής Βουτουρής, Τακτ. Καθ. Νεοελληνικής Λογοτεχνίας – Πανεπιστήμιο της Κύπρου
• Κώστας Χατζηαντωνίου, δοκιμιογράφος και συγγραφέας
Η Επιτροπή για τα κείμενα στην Ιταλική γλώσσα αποτελείται από τους:
• Domenica Perrone, Επικ. Καθ. Ιταλικής Σύγχρονης Λογοτεχνίας – Πανεπιστήμιο του Παλέρμο
• Donatella La Monaca, Επικ. Καθ. Ιταλικής Σύγχρονης Λογοτεχνίας – Πανεπιστήμιο του Παλέρμο
• Alexandra Zambà, ποιήτρια και Πρόεδρος του Συνδέσμου Κυπρίων στην Ιταλία “NIMA”
• Aldo Gerbino, ποιητής και δοκιμιογράφος
• Rino Messina, δοκιμιογράφος.

Τα κείμενα θα πρέπει να σταλούν ταχυδρομικώς εντός της 31ης Ιανουαρίου 2017 στην εξής διεύθυνση: Cattedra di Lingua e Letteratura Neogreca Dipartimento di Scienze Umanistiche Università degli Studi di Palermo Viale delle Scienze – Edificio 12 90128 PALERMO (Italy) Στο φάκελο, αντί του ονόματος του αποστολέα, θα πρέπει να σημειωθεί ένα ψευδώνυμο. Μέσα θα πρέπει να εσωκλειστεί ένας μικρότερος, σφραγισμένος φάκελος που να
περιέχει τα εξής στοιχεία: Ονοματεπώνυμο
Διεύθυνση κατοικίας Σταθερό Τηλέφωνο Κινητό τηλέφωνο e-mail
Δήλωση του συγγραφέα που το έργο που προορίζεται να λάβει μέρος στο Διαγωνισμό είναι ανέκδοτο

Εντός της 30ης Απριλίου, όσοι θα λάβουν μέρος στο Διαγωνισμό θα πληροφορηθούν για τα αποτελέσματα μέσω mail.

Τα αποτελέσματα θα ανακοινωθούν επίσης στις εξής ιστοσελίδες:
http://www.unipa.it/dipartim…/dipartimentoscienzeumanistichehttp://www.comunitagrecasicilia.it/
http://www.edizionilazisa.blogspot.it/

Η Τελετή Βράβευσης θα λάβει χώρο στο Πανεπιστήμιο του Παλέρμο τις 20 αΐου 2017, στο πλαίσιο των εκδηλώσεων για την “Ημέρα της Ελληνικής Γλώσσας και του Ελληνικού Πολιτισμού”. Θα μας τιμήσει με την παρουσία του ο Πρόεδρος του έντρου Ελληνικής Γλώσσας, καθ. Ιωάννης Καζάζης.

Για περισσότερες πληροφορίες, μπορεί να απευθυνθεί κανείς στο mail: premioseferis@gmail.com

Η ΔΙΟΡΓΑΝΩΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ
• καθ. Ines Di Salvo, Έδρα Νεοελληνικής Γλώσσας και Λογοτεχνίας
• καθ. Χαράλαμπος Τσολάκης, Πρόεδρος της Ελληνικής Kοινότητας
Σικελίας “Τρινακρία”
• Δρ. Davide Romano, Εκδοτικός Οίκος “Nόστος – Edizioni La Zisa”
ΥΠΟ ΤΗ ΑΙΓΙΔΑ
Ambasciata di Grecia a Roma – Ambasciata della Repubblica di Cipro a Roma

Κεφαλληνιακά Χρονικά 16 (2015)

Κεφαλληνιακά Χρονικά 16 (2015)

ΒΕΝΕΤΟΚΡΑΤΟΥΜΕΝΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΧΩΡΟΣ

Από τις μελέτες του τόμου, οι ακόλουθες εντάσσονται στη θεματική του ιστολογίου:

Γεώργιος Ν. Μοσχόπουλος, «Ο κόμης Γεράσιμος Σπ. Κλαδάς (1762-1822) και πέντε άγνωστα έγγραφα για τις σπουδές του στην Πάδοβα (1776-1789)», σ. 99-116.

Πρωτοπρ. Γεώργιος Δ. Μεταλληνός, «Ο Βικέντιος Δαμοδός, μεγάλος και ως θεολόγος», σ. 189-200.

Παναγιώτα Τζιβάρα, «Πανεπιστημιακά διπλώματα, προνόμια και «επαγγελματικά δικαιώματα» Βενετών υπηκόων: Η περίπτωση δύο Κερκυραίων δοτόρων (18ος αι.)», σ. 239-258.

Σπύρος Χρ. Καρύδης, «Στιγμές της παρουσίας του κρητικού ζωγράφου Θεοδώρου Πουλάκη στην Κέρκυρα», σ. 333-353.

Απόστολος Γ. Κουρουπάκης, «Συμβολή στην ιστορία των Λατίνων επισκόπων Κεφαλληνίας και Ζακύνθου», σ. 355-384.

Πρωτοπρ. Γεώργιος Φ. Αντζουλάτος, «“Tesoro archiepiscopale”, μια λανθάνουσα πηγή της επτανησιακής ιστορίας», 445-472.

Όλγα Κ. Χριστοδουλίδου, «Η ανέκδοτη Πρακτική φιλοσοφία του Αντωνίου Μοσχόπουλου (1713-1788) και η Philosophia Practica Universalis του Christian Wolff (1679-1754)», 569-586.

Δείτε την αρχική δημοσίευση

Περί Ιστορίας 7 (2015)

ΒΕΝΕΤΟΚΡΑΤΟΥΜΕΝΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΧΩΡΟΣ

Peri_Istorias_7Από τις περιεχόμενες στον τόμο μελέτες, στη θεματική του ιστολογίου εντάσσονται οι ακόλουθες:

Ελένη Καραντζόλα – Παναγιώτα Τζιβάρα – Αναστάσιος Παπαϊωάννου, Στοιχεία για τη δημώδη ελληνική την εποχή της Βενετοκρατίας: η μαρτυρία των κερκυραϊκών μαθηματαρίων του 18ου αιώνα, 85-105.

Απόστολος Γ. Κουρουπάκης, Η Μονή της Παναγίας των Χαρίτων (Santa Maria delle Grazie) στη Ζάκυνθο, 16ος-18ος αιώνας, 107-118.

Ευθύμιος Δ. Βασιλόπουλος, Η οθωμανική επιδρομή στην Κεφαλονιά και οι δεήσεις του αγίου Γερασίμου το 1571 (;), 119-129.

Δείτε την αρχική δημοσίευση

Κραταία ως θάνατος αγάπη…

Εργαστήριον

14_FevrouariosΒασικά είναι γνωστοί τρεις Βαλεντίνοι, οι οποίοι συμπεριλαμβάνονται στο δυτικό μαρτυρολόγιο. Τον 3ο μ.Χ. αι. στη Ρώμη έζησαν και μαρτύρησαν δύο Βαλεντίνοι. Ο ένας γεννήθηκε στο Τέρνι της Ιταλίας στα τέλη του 2ου μ.Χ. αι. ο οποίος έγινε επίσκοπος της πόλης αυτής και μαρτύρησε στη Ρώμη το 268 μ.Χ. περ., όταν ο ύπατος Πλάκιδος, διέταξε τη θανάτωσή του διά αποκεφαλισμού, όταν έμαθε ότι ο γιος του, μαζί με άλλους, έγινε χριστιανός. Ο έτερος Βαλεντίνος ήταν ένας απλός ιερέας που γεννήθηκε και πέθανε στη Ρώμη. Είχε και αυτός την ίδια τύχη με τον προηγούμενο, αποκεφαλίστηκε με διαταγή του Ρωμαίου αυτοκράτορα, Κλαύδιου του Γότθου, έχοντας προηγουμένως χαρίσει την όραση στην κόρη ενός Ρωμαίου ευγενή, οπότε όλη η οικογένεια, αλλά και άλλοι πολλοί, πίστεψε στον χριστιανισμό. Για τον τρίτο Βαλεντίνο γνωρίζουμε μόνο ότι μαρτύρησε στην Αφρική.

ValentineanddisciplesJean de Montbason
Άγιος Βαλεντίνος του Τέρνι, από Lives of the Saints
France (Paris), 1325-1350
Paris, Bibliotheque…

Δείτε την αρχική δημοσίευση 400 επιπλέον λέξεις

Αναρωτιέμαι πολλές φορές τι ακριβώς σκεφτόμαστε όταν συνταρασσόμαστε από βομβιστικές ενέργειες στην καρδιά της Ευρώπης ή στην κοντινή περιφέρειά της, αλλά δεν μας ενδιαφέρει ποσώς τι γίνεται αλλού, στη βρώμικη Ασία ή την άγνωστη και απολίτιστη Αφρική. Άλλωστε, ο πολιτισμός είναι στην Ευρώπη, πρώτα στην Ελλάδα που χτίσαμε Παρθενώνες και μετά στα παλάτια του Διοκλητιανού στο Σπλιτ και σιγά σιγά από την Ανατολή φτάσαμε στις Βασιλικές και τους Καθεδρικούς της Δύσης, την οποία από το Πουατιέ το 732 έως τη Βιέννη το 1683 προσπαθούμε να σώσουμε από τους αλλόθρησκους και αλλόπιστους. Κάναμε εκστρατείες όλον τον μεσαίωνα για να πάρουμε αυτά που μας ανήκαν.
Δικαιωματικά, λοιπόν, μας ανήκει κάθε μορφή πολιτισμού, δικαιωματικά πολεμάμε περί βωμών και εστιών, κι ας πνίγονται στο Αιγαίο, κι ας καταστρέφεται ο κόσμος της Ανατολής, και ας αφήνουμε τον ριζοσπαστικό ισλαμισμό να βγάζει πετρέλαιο και να φυλακίζει ποιητές, τι χρειάζονται οι ποιητές, εδώ πολεμάμε το Ισλαμικό Κράτος, να μη γίνει κράτος, τι χρειαζόμαστε άλλωστε ακόμα ένα Ισλαμικό Κράτος, έχουμε αρκετά και στη βρώμικη Ασία και στην πεινασμένη Αφρική, εμείς τον Πολιτισμό μας να διαφυλάξουμε κι ας καταστρέφεται ο κόσμος δίπλα μας, εμείς την Ενωμένη Ευρώπη να διασφαλίσουμε, κι ας πνίγεται ο διαιρεμένος μουσουλμανικός κόσμος. Εμείς είμαστε Ευρωπαίοι, οι άλλοι ας πρόσεχαν, ας μην ήταν αυτό που είναι. In hoc signo vincemus!

Η πλατεία Ελευθερίας είναι συνυφασμένη με τη σύγχρονη ιστορία αυτής της πόλης και επειδή η ανάπλασή της είναι κοντά, η «Καθημερινή» κάνει μία σύντομη αναδρομή στην ιστορία της που από αδιέξοδο, όπου σχεδόν «αροθύμαν» κανένας να περάσει, γίνεται πλατεία διεθνών χαρακτηριστικών.

Scan

Το δημοσίευμα της «Cyprus Herald», το 1882, με το οποίο ανακοινώνεται η διάνοιξη του νέου ανοίγματος στα τείχη.

Για πολλούς αιώνες η Λευκωσία ζούσε εντός των μεσαιωνικών τειχών με μόνες διόδους προς την ενδοχώρα τις τρεις πύλες, την Πύλη Πάφου, την Πύλη Κερύνειας και τη μεγαλύτερη, την Πύλη Αμμοχώστου. Ο παλμός της ζωής εντός των τειχών, με τους καρδιόσχημους προμαχώνες, αποτελούσαν εγγύηση ασφαλείας για τους κατοίκους. Με την έλευση των Βρετανών το 1878, όμως, τα πράγματα άλλαξαν, μιας και ήθελαν η πόλη να ανασάνει και να συνδεθεί με τα νέα κυβερνητικά κτήρια και κυρίως με τον δρόμο που οδηγούσε στο σημείο όπου θα κτιζόταν το Κυβερνείο.

 

Ο κόσμος που ανεβοκατέβαινε από τη Λήδρας και την Ονασαγόρου ήταν σαν αποικίες μερμηγκιών. Ό,τι ήθελε κάποιος το έβρισκε στην περιοχή, η πλατεία έσφυζε από ζωή, εδώ κτυπούσε η καρδιά της Λευκωσίας.

Αποφασίστηκε, λοιπόν, ένα άνοιγμα σε μία πρόσφορη θέση, ώστε όσοι επιθυμούσαν να μεταβούν στα νέα κτήρια της αγγλικής διοίκησης να μη χρειάζεται να πηγαίνουν έως το άνοιγμα της Πύλης Πάφου. Έγινε τότε το άνοιγμα της Λεμεσού ή του Τρυπιώτη, ή του Χατζησάββα. Επρόκειτο για κατεδάφιση τμήματος του προμαχώνα Ντ’ Αβίλα στο τέρμα του τότε Μακρύδρομου και την κατασκευή μιας ξύλινης γέφυρας. Στο δημοσίευμα της Cyprus Herald της 31ης Μαΐου 1882 διαβάζουμε «Το νέο άνοιγμα στα τείχη που θα ενώνει τον δρόμο του Δαλιού με το παζάρι ξεκίνησε και οι εργασίες είναι πλέον σε πλήρη εξέλιξη». Σύμφωνα με το δημοσίευμα, το άνοιγμα αυτό στα τείχη ένωνε την πόλη με τα νέα κυβερνητικά κτήρια που θα εξυπηρετούσαν πλέον τόσο τους ντόπιους όσο και τους Άγγλους αξιωματούχους, οι οποίοι δεν θα χρειαζόταν πλέον να πηγαίνουν έως την Πύλη Πάφου. Η περιοχή εκείνη την εποχή δεν παρουσίαζε καθόλου την όψη κεντρικής οδού, ο Μακρύδρομος, η μετέπειτα Λήδρας, ακόμα δεν είχε αναπτυχθεί, ενώ ο δρόμος του Μαχαιρά, η σημερινή Ονασαγόρου ήταν πιο ανεπτυγμένη, αφού εκεί είχε διοχετευτεί η κίνηση.

1. Jorma Lamminen

Η πλατεία Μεταξά το 1964 ή 1966 (φωτ. JORMA LAMMINEN)

Οπωσδήποτε το άνοιγμα έφερε άλλον αέρα στην περιοχή και σταδιακά η ξύλινη γέφυρα έγινε πέτρινη, μεγάλωσε το καφενείο του Χατζησάββα και ο παλμός της κοινωνικής ζωής της Λευκωσίας σταδιακά άρχισε να χτυπάει στις πέριξ του ανοίγματος Χατζησάββα οδούς. Εφημερίδες, εμπορικά καταστήματα, γραφεία, αποθήκες, καφεστιατόρια αλλά και δημόσιες υπηρεσίες άρχισαν να συγκεντρώνονται στην περιοχή. Το άνοιγμα Χατζησάββα μετονομάστηκε σε πλατεία Μεταξά, σε μία εποχή που τα εθνικά πάθη και οι ευσεβείς πόθοι βρισκόντουσαν στο ζενίθ τους, μετά την ανακήρυξη του καθεστώτος της 4ης Αυγούστου στην Ελλάδα το 1936. Αυτή την ονομασία έφερε η πλατεία έως ότου αποφάσισε ο τότε δήμαρχος Λευκωσίας Λέλλος Δημητριάδης να αλλάξει το όνομά της σε πλατεία Ελευθερίας, μία ονομασία όχι κενού περιεχομένου, αλλά έμπλεη του νοήματος της λέξης, που ηχεί παράδοξα για τη Λευκωσία ακόμα και σήμερα. Τότε, με κάποιο είδος δημοψηφίσματος ο δήμαρχος πρότεινε 4-5 ονόματα και ζήτησε από τους δημότες να αποφασίσουν για το νέο όνομα. Έτσι, μετά την εισβολή «εν ονόματι της Δημοκρατίας η πλατεία Μεταξά έγινε πλατεία Ελευθερίας», αφού έτσι αποφάσισαν οι Λευκωσιάτες, όπως γράφουν τα ρεπορτάζ στις εφημερίδες της εποχής.

4. Γραφείο Τύπου και Πληροφοριών.

Πηγή: Γραφείο Τύπου και Πληροφοριών

Άνθρωποι της πόλης
Μιλήσαμε με ανθρώπους που έζησαν την πλατεία και διαπιστώσαμε ότι κάθε εποχή είχε τα δικά της χαρακτηριστικά. Ο 86χρονος ράφτης Ανδρέας Οικονομίδης θυμάται ότι από την οδό Λιπέρτη έπαιρναν την άμαξα και μέσω της πλατείας Μεταξά, όπου υπήρχε στάση, έφταναν έως τον Ανεμόμυλο, όπου σύχναζε η «αστική» Λευκωσία, ενώ άλλες φορές «κυνηγούσαν κορούες» στην τάφρο, κάτω από την πλατεία, όπου κάθε Σάββατο ή Κυριακή απόγευμα μαζευόντουσαν νέοι και νέες. Σε αυτή την πλατεία θυμάται τις διαδηλώσεις της ΕΟΚΑ και της Αλκίμου Νεολαίας κατά την έναρξη του Αγώνα του 55-59. Ο κ. Οικονομίδης θυμάται νοσταλγικά εκείνη την πλατεία και όπως χαρακτηριστικά μας είπε, τότε ήταν η belle époque της.

Ο κ. Χρίστος Μιχαηλίδης για χρόνια εργάστηκε στο περίπτερο του Θάσου Ηλία ή άλλως του Καλαμαρά. Ο κ. Χρίστος θυμήθηκε με νοσταλγία εκείνες τις ημέρες και μάλιστα αυτό που του έχει εντυπωθεί στο μυαλό είναι οι Κυριακές μετά τον ποδοσφαιρικό αγώνα στο παλιό ΓΣΠ, τότε το περίπτερο και ολόκληρη η πλατεία, όπως μας είπε, γινόταν προέκταση του γηπέδου, αφού οι οπαδοί συγκεντρώνονταν στο σημείο για να ακούσουν τα αποτελέσματα του ελληνικού πρωταθλήματος από το ραδιόφωνο στα βραχέα κύματα. Αλλά και κάθε μέρα, η πλατεία ήταν γεμάτη κόσμο, αν καθόσουν στην κεφαλή της πλατείας, μας είπε, ο κόσμος που ανεβοκατέβαινε από τη Λήδρας και την Ονασαγόρου ήταν σαν αποικίες μερμηγκιών. Ό,τι ήθελε κάποιος το έβρισκε στην περιοχή, η πλατεία έσφυζε από ζωή, εδώ κτυπούσε η καρδιά της Λευκωσίας.

Εργασίες ανάπλασης της πλατείας αποφασίστηκαν και λίγο πριν από την εισβολή, οπότε και διαβάζουμε στον Τύπο της εποχής στις 12 Δεκεμβρίου 1972: «Ελήφθη απόφασις διά την πλατείαν Μεταξά. […] διαπλάτυνσην και εξωραϊσμόν της Πλατείας Μεταξά, της κυριωτέρας πλατείας της πρωτευούσης». Το κόστος ανάπλασης της πλατείας είχε προϋπολογιστεί στις 100.000 λίρες και ο Δήμος θα συμβουλευόταν ξένους για τη διατήρηση των αρχαίων χώρων ώστε τα έργα να μην επηρεάσουν την αρχαιολογική αξία των τειχών της Λευκωσίας… Η ιστορία κάπου εδώ μάλλον επαναλαμβάνεται και περιμένουμε να δούμε αν η νέα πλατεία θα αναδείξει ή όχι τα τείχη και την ιστορία της πόλης.

Για μία λογοτεχνική περιδιάβαση στη Λευκωσία αλλοτινών εποχών προτείνουμε ενδεικτικά τα έργα του Γιάννη Κατσούρη «Τζιμ Λόντος και Παράσχος Μπόρας», το μυθιστόρημα «Στυλιανού Ανάβασις», αλλά και το διήγημα «Μια πατριωτική ιστορία» στη συλλογή «Δος ημίν σήμερον». Επίσης, τον συλλογικό τόμο «Λευκωσία: Μια πόλη στη λογοτεχνία» με επιλογή κειμένων από τον Κυριάκο Χαραλαμπίδη.